Những điểm mới về thẩm quyền của Trưởng Công an xã theo Luật Phòng, chống ma tuý năm 2025.

1. Tại khoản 2, Điều 12 quy định thẩm quyền áp dụng biện pháp giám sát điện tử. Đây là một quy định mới được bổ sung nhằm hiện đại hóa công tác quản lý: 

Công an xã Mù Cả Tăng cường phát hiện, đấu tranh với hoạt động sử dụng trái phép chất ma túy

- Thẩm quyền quyết định: Trưởng Công an cấp xã có thẩm quyền áp dụng biện pháp giám sát điện tử (sử dụng thiết bị điện tử để quản lý, giám sát) đối với các đối tượng sau: Người đang cai nghiện ma túy tự nguyện tại gia đình, cộng đồng; người đang điều trị nghiện bằng thuốc thay thế; người đang bị quản lý sau cai nghiện ma túy. Việc bổ sung quy định này căn cứ trên cơ sở khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn thi hành công tác quản lý người cai nghiện ma túy tự nguyện tại gia đình, cộng đồng; người đang điều trị nghiện bằng thuốc thay thế và người đang bị quản lý sau cai nghiện. Những người này thường thay đổi nơi cư trú và đặc biệt nhiều người không có nơi cư trú ổn định gây khó khăn trong thực hiện công tác quản lý, giám sát, kết quả cho thấy nhiều trường hợp vẫn tiếp tục sử dụng trái phép chất ma túy hoặc thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật khác. Việc áp dụng các biện pháp quản lý thủ công như hiện nay chưa đảm bảo tính xuyên suốt cũng như chưa đạt hiệu quả cao. Việc bổ sung quy định này bảo đảm phù hợp với quy định của Hiến pháp về quyền con người, đồng thời đảm bảo tính linh hoạt trong áp dụng khi cần phải thay đổi các quy định cho phù hợp với thực tiễn.

2. Sửa đổi, bổ sung khoản 2, Điều 23 quy định: “Trường hợp người bị yêu cầu xét nghiệm chất ma túy trong cơ thể không chấp hành thì người có thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi sử dụng trái phép chất ma túy có quyền áp dụng biện pháp áp giải người vi phạm theo thủ tục hành chính đến địa điểm xét nghiệm để tiến hành xét nghiệm chất ma túy trong cơ thể” nhằm giải quyết trường hợp người nghiện không hợp tác với cơ quan có thẩm quyền khi có yêu cầu xét nghiệm chất ma túy; sửa đổi quy định về việc gửi kết quả xét nghiệm dương tính với chất ma túy đến Trưởng Công an cấp xã thay vì gửi đến Ủy ban nhân dân cấp xã để đảm bảo phù hợp về thẩm quyền quản lý của Công an cấp xã quy định trong Luật.     

Kiểm tra tạm trú chủ động phát hiện người sử dụng trái phép chất ma túy

tại các công trình xây dựng trên địa bàn xã Mù Cả

3.  Sửa đổi, bổ sung Điều 24 như sau:

- Sửa đổi quy định tại khoản 3 và khoản 4 Điều này nhằm phân định thẩm quyền của “Chủ tịch UBND cấp xã” và “Trưởng Công an cấp xã” trong quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy cho phù hợp với việc thay đổi thẩm quyền quản lý và tổ chức thực hiện, theo đó, Trưởng Công an cấp xã trực tiếp chịu trách nhiệm trong việc thực hiện quản lý người nghiện ma tuý. Việc Trưởng Công an xã trực tiếp ra quyết định và thực hiện quản lý người sử dụng trái phép chất ma tuý sẽ giảm các thủ tục báo cáo và thời gian ra quyết định nhưng vẫn đảm bảo trách nhiệm giúp Chủ tịch UBND cấp xã thực hiện công tác quản lý người sử dụng trái phép chất ma tuý.

- Bổ sung quy định về công tác quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy của Trưởng Công an cấp xã gồm: Ra quyết định và tổ chức quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy; thực hiện quản lý cư trú, triệu tập, xét nghiệm chất ma túy trong cơ thể, phòng ngừa, ngăn chặn hành vi gây mất ANTT của người sử dụng trái phép chất ma túy; phối hợp với các cơ quan, tổ chức đoàn thể, cá nhân trong thực hiện quản lý, nhằm khắc phục tình trạng người nghiện ma túy không khai báo khi hoàn thành cai nghiện, bỏ đi khỏi địa phương gây khó khăn cho công tác quản lý sau cai và lập hồ sơ đưa vào danh sách quản lý sau cai; đồng thời, không chỉ ngăn chặn khi có hành vi gây mất TTATXH mà còn thực hiện các biện pháp phòng ngừa không để xảy ra các hành vi này.

- Bổ sung quy định về việc quản lý trong trường hợp người sử dụng trái phép chất ma túy bị tạm giữ, tạm giam theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự thì Trưởng Công an cấp xã ra quyết định tạm đình chỉ quản lý. Trường hợp thời hạn tạm giữ, tạm giam dài hơn thời hạn quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy còn lại thì Trưởng Công an cấp xã quyết định dừng việc quản lý. Trường hợp thời hạn tạm giữ, tạm giam ngắn hơn thời hạn quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy còn lại thì tiếp tục thực hiện việc quản lý cho đến hết thời hạn quản lý.      
4. Sửa đổi, bổ sung Điều 25 về trách nhiệm của người sử dụng trái phép chất ma túy phải chấp hành việc quản lý của Công an cấp xã và cam kết chấp hành nghiêm chỉnh quy định của pháp luật.     

5. Bổ sung quy định về việc quản lý người nghiện ma túy trong thời gian lập hồ sơ đưa đi cai nghiện bắt buộc (Điều 37), theo đó, Công an cấp xã nơi lập hồ sơ đề nghị áp dụng biện pháp đưa đi cai nghiện bắt buộc quyết định giao người bị đề nghị cho cơ sở cai nghiện ma túy công lập, trường giáo dưỡng nơi gần nhất để quản lý trong thời gian lập hồ sơ đề nghị. Người bị đề nghị áp dụng biện pháp đưa đi cai nghiện bắt buộc trong thời gian quản lý hưởng chế độ như người bị áp dụng cai nghiện ma túy bắt buộc và thời gian quản lý được trừ vào thời gian cai nghiện ma túy nhằm khắc phục trường hợp đối tượng bỏ trốn, đi khỏi địa phương không khai báo tạm vắng… nên không thi hành được quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc.

Việc tăng thẩm quyền cho Công an cấp xã trong quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy có ý nghĩa rất quan trọng cả về pháp lý lẫn thực tiễn. Trước hết, quy định này bảo đảm sự liên thông, kịp thời và thống nhất trong quản lý đối tượng, rút ngắn thời gian từ khi phát hiện đến khi áp dụng biện pháp quản lý, hạn chế tình trạng bỏ sót, chồng chéo hoặc đùn đẩy trách nhiệm. Việc trao thẩm quyền trực tiếp cho Trưởng Công an cấp xã giúp phát huy tối đa vai trò của lực lượng Công an ở cấp cơ sở, gắn quản lý người sử dụng trái phép chất ma túy với quản lý cư trú, phòng ngừa vi phạm và giữ gìn TTATXH tại địa phương, góp phần nâng cao hiệu quả phòng, chống ma túy từ cơ sở.