Lan tỏa giá trị văn hóa dân gian trong học đường vùng biên

Giữa không gian văn hóa đậm đà bản sắc nơi miền biên viễn Tây Bắc, những trò chơi dân gian truyền thống đang được “thổi hồn” bằng cách tiếp cận mới mẻ, gần gũi trong môi trường học đường. Không chỉ tạo sân chơi bổ ích cho học sinh, hoạt động còn mở ra một không gian giáo dục giàu tính trải nghiệm, góp phần gìn giữ và lan tỏa những giá trị văn hóa dân tộc trong thế hệ trẻ vùng cao biên giới.

Chiều 14/5, Công an tỉnh Lai Châu tổ chức hoạt động tham quan, trải nghiệm, đánh giá các sản phẩm mẫu thuộc Cuộc thi thiết kế hạng mục trò chơi dân gian dành cho các trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và THCS tại các xã biên giới trên địa bàn tỉnh. Đại tá Phạm Hải Đăng - Phó Giám đốc Công an tỉnh chủ trì hoạt động tham quan, trải nghiệm, góp ý, đánh giá. Dự hoạt động có đại diện lãnh đạo các phòng chuyên môn Công an tỉnh; đại diện các phòng chuyên môn thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch; các nghệ sĩ, họa sĩ, nhạc sĩ; đại diện Ban Giám hiệu, giáo viên, học sinh một số trường học trên địa bàn cùng đông đảo đoàn viên thanh niên tham gia hỗ trợ chương trình.

Không gian trải nghiệm được tái hiện sinh động với 12 trò chơi dân gian mang đậm bản sắc văn hóa các dân tộc Tây Bắc như ném còn, múa sạp, kéo co, đánh cù, đi cà kheo, ném pao… Mỗi mô hình không chỉ được đầu tư công phu về hình thức mà còn chứa đựng chiều sâu văn hóa, phản ánh đời sống sinh hoạt, tinh thần cộng đồng của đồng bào các dân tộc vùng cao.

Từ màu sắc, chất liệu đến cách bài trí không gian đều được nghiên cứu kỹ lưỡng, phù hợp với môi trường học đường, giúp học sinh dễ tiếp cận, dễ tham gia và từng bước hình thành tình yêu, niềm tự hào đối với bản sắc văn hóa dân tộc mình.

Trong khuôn khổ chương trình, các đại biểu đã tham quan toàn bộ khu vực trải nghiệm, trực tiếp quan sát các mô hình trò chơi dân gian và bước đầu đánh giá cao tính thẩm mỹ, sự sáng tạo cũng như độ chuẩn xác về yếu tố văn hóa trong từng sản phẩm, không gian trưng bày. 

Điểm nhấn của chương trình là hoạt động trải nghiệm thực tế với sự tham gia hào hứng của đông đảo học sinh. Các em được chia thành từng nhóm để luân phiên tham gia các trò chơi dân gian, môn thể thao truyền thống như múa sạp, kéo co, ném còn, đi cà kheo… Không khí khu trải nghiệm luôn rộn ràng tiếng cười, sự cổ vũ sôi nổi cùng những ánh mắt háo hức, thích thú của các em học sinh.

Các đồng chí lãnh đạo, nghệ sĩ và đại biểu đã trực tiếp quan sát, hướng dẫn, động viên và giao lưu cùng các em, tạo nên không gian trải nghiệm gần gũi, giàu tính kết nối. Qua từng trò chơi dân gian, những giá trị văn hóa truyền thống được truyền tải một cách tự nhiên, sinh động, giúp học sinh hiểu hơn về cội nguồn văn hóa dân tộc, đồng thời bồi đắp tinh thần đoàn kết, ý thức giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa quê hương.

Nhạc sĩ Tô Văn chia sẻ, điều thôi thúc anh đồng hành cùng chương trình chính là mong muốn đưa văn hóa dân gian đến gần hơn với thế hệ trẻ. Theo anh, khi những giá trị truyền thống được chuyển tải bằng hình thức trải nghiệm trực tiếp, học sinh sẽ dễ tiếp nhận, dễ ghi nhớ và hình thành niềm tự hào đối với văn hóa dân tộc mình.

Em Giàng Thu Thảo - học sinh lớp 5a, Trường Tiểu học và THCS Sùng Phài hào hứng bày tỏ: “Em rất vui vì được chơi các trò chơi dân gian cùng các bạn. Những trò chơi này không chỉ vui mà còn giúp chúng em hiểu hơn về văn hóa dân tộc mình”.

Theo các giáo viên tham gia chương trình, điều ý nghĩa nhất mà hoạt động mang lại chính là sự chủ động, hào hứng của học sinh trong quá trình trải nghiệm. Thông qua các trò chơi dân gian, các em không chỉ được rèn luyện thể chất, kỹ năng làm việc nhóm, tinh thần đoàn kết mà còn được nuôi dưỡng tình yêu quê hương, ý thức giữ gìn các giá trị văn hóa truyền thống ngay từ lứa tuổi học đường.

Ngay sau hoạt động trải nghiệm, đoàn đại biểu cùng các phòng chức năng đã tổ chức họp nhanh tại chỗ nhằm ghi nhận, trao đổi và tiếp thu các ý kiến đóng góp để tiếp tục hoàn thiện sản phẩm. 

Phát biểu kết luận chương trình, Đại tá Phạm Hải Đăng ghi nhận sự tâm huyết, sáng tạo của các đơn vị tham gia xây dựng mô hình; đồng thời đánh giá cao ý nghĩa giáo dục, tính khả thi và sức lan tỏa của chương trình đối với học sinh vùng cao biên giới.

Đồng chí nhấn mạnh, từ kết quả Cuộc thi thiết kế kiến trúc cổng trường và trò chơi dân gian tại các trường phổ thông dân tộc bán trú khu vực biên giới, nhiều ý tưởng đã được Công an tỉnh cụ thể hóa thành sản phẩm mẫu để đánh giá thực tiễn. Việc lấy ý kiến trực tiếp từ học sinh, giáo viên và chuyên gia là cơ sở quan trọng để tiếp tục hoàn thiện thiết kế, bảo đảm hiệu quả trước khi triển khai đồng bộ.

Đồng chí khẳng định, phát triển giáo dục vùng biên không chỉ đáp ứng nhu cầu học tập mà còn hướng tới xây dựng môi trường giáo dục giàu bản sắc, giàu cảm hứng; qua đó góp phần nuôi dưỡng khát vọng, bồi đắp nhân cách, khơi dậy niềm tự hào quê hương cho thế hệ trẻ.

Đồng thời, đồng chí định hướng tiếp tục đưa không gian văn hóa dân gian trở thành hoạt động giáo dục thường xuyên trong nhà trường, góp phần nâng cao đời sống tinh thần, tăng cường gắn kết cộng đồng và củng cố vững chắc “thế trận lòng dân” nơi biên cương Tổ quốc.

Từ những trò chơi dân gian giản dị, một không gian giáo dục giàu bản sắc văn hóa đang dần hình thành nơi vùng cao biên giới Lai Châu. Ở đó, những giá trị truyền thống không chỉ được gìn giữ mà còn tiếp tục được trao truyền, lan tỏa mạnh mẽ trong đời sống học đường hôm nay.